Stad Haarlem 1939 (1942)

Door Leendert Don

Hoofdstuk 4

Later kwamen er een hoop veranderingen en werd de bemanning op de "Stad Haarlem" uitgebreid
omdat we nu betere bewapening hadden en zodoende kwamen de kanonniers aan boord. Er werden
in New York, Brooklyn Navy Yard, vier 20mm, of ook wel genoemd Oerlikons ge´nstalleerd. Die
waren uitstekend voor luchtafweer en nu konden we ons beter verdedigen als we uit de lucht
aangevallen werden. Twee waren er op de brug, bakboord en stuurboord, ge´nstalleerd en twee in zo'n kuip van beton net aan de achterkant van luik vijf. Ook aan bakboord en stuurboord.
Dan op het achterschip hadden we een kanon dat kon ook gebruikt worden voor luchtafweer
en dat was beter als die 4 of 5 inch monsters die de meeste schepen aan boord hadden.

In het begin kwamen er Nederlanders aan boord, waren gewoon scheepsgezellen, en die waren
opgeleid tot kanonnier. Dan later kwamen er jongens van de Royal Navy, in 1942 hadden we elf
van die gunners aan boord. Moest natuurlijk een verblijf voor komen en dat werd gebouwd in het
tussendek van luik vier. Elf kanonniers was niet genoeg als we aangevallen werden en het was onze
taak, verschillende van ons, om te helpen met munitie aanvoeren enz. Verder kregen we ook
jongens aan boord uit Engeland want wij werden ouder en ik was inmiddels lichtmatroos
geworden. Ik had helemaal geen zin om kok te worden, en daar moest ook een jongen voor in
de plaats komen. Dan was er nog een z.g. "Peggy boy" keteljongen op z'n Hollands, bij gekomen
en dat was een jongetje uit Engeland. Het kan ook zijn dat hij uit Wales kwam of
Schotland, maar hier gebruiken we Engeland om het beetje gemakkelijker te maken. Maar als je
iemand tegen komt uit Wales a.u.b. niet vragen "are you English"?

Ik heb een vriend in Swanseaen als ik hem een brief schrijft dan is het Great Britain inplaats van
England. Betekent niet veel maar ik dacht nou laat ik dat er even tussen door gooien.

Bij gebrek aan afweergeschut hadden ze in Engeland verschillende dingen uitgevonden en die werden ge´nstalleerd op verscheidene schepen. Dat waren een soort wapen die tegen vijandelijke vliegtuigen gebruikt moesten worden. "Secret weapons." In feite waren die dingen waardeloos en en in zekere zin nog gevaarlijk voor ons. Op het sloependek had men een soort raketten geplaatst en daar zat een hele dunne stalen draad in. Het idee was als er een vliegtuig over het schip kwam, heel laag, dan moest die raket afgeschoten worden en als dat ding een zekere hoogte had bereikt open barsten en dan zo dat vliegtuig tegen die stalen draad aanvliegen. Maar wat gebeurde er met die stalen draad als het vliegtuig als voorbij was? Daar had men nog niet zo goed over nagedacht maar je kan zelf wel begrijpen dat het hele zootje naar beneden donderde. Dan hadden ze nog iets uitgevonden en dat was een soort mortier waar een projectiel in moest wat dan werd afgeschoten, in de lucht, en moest zo
gezegd ontploffen als er een vliegtuig laag over kwam. Maar hoe kwam dat projectiel in de lucht?
Niet te geloven hoor maar het was met stoom. Dat ding was voorzien van een pedaal en daar
moest je dan met je voet op gaan staan en dan was het, gaat hij of gaat hij niet. Stoom is niet
erg betrouwbaar, althans met zoiets niet, dus je kon er niet zeker van zijn hoe hoog dat
projectiel ging. We hebben dat geval gelukkig nooit gebruikt, althans niet om ons te verdedigen. Wel
schoten we lege bierblikjes gevuld met water de lucht in, met toestemming van de kapitein, en ook nog wel grote aardappelen
Dat was dan het enigste waar het goed voor was en wij vermaakten ons nog een beetje..

De monsterrollen uit 1942, klik op rol-1

rol-2

 

Leendert Don

captndon@bellsouth.net